Interview: ''Na 50 jaar roken koos ik voor het leven”'

Hij wil anoniem blijven. “Noem me maar gewoon een buurman.” Al sinds zijn twintigste woont hij in de regio en geniet hij van de omgeving, de polder, het bos, het strand. “Weidevogels, schelpen zoeken… daar word ik gelukkig van.”

Maar jarenlang was er ook iets anders dat zijn leven bepaalde: roken.

Van stoer naar verslaving
Hij begon jong. Dertien was hij, toen hij een pakje shag vond dat een PTT installateur had laten vallen. “Had ik dat maar nooit gedaan,” zegt hij nu. Wat begon als iets spannends en stoer, groeide uit tot een gewoonte die zijn hele leven ging bepalen.

“Roken werd mijn kapstok. Alles hing ik eraan op. Stress, ontspanning, gezelligheid. Maar die ‘kapstok’ begon te wankelen. “Je gaat het ruiken, letterlijk. Je stinkt uit al je poriën. Mensen om je heen hebben er last van. Je partner zegt er wat van. En toch… ga je door.”

Stoppen probeerde hij vaak. “Aansteker in het kanaal gegooid, twee weken volgehouden… en toch weer begonnen.” De verleiding was overal. “Op verjaardagen stonden de sigaretten op tafel en hing er een rookgordijn in de kamer. Alle grote mensen rookten. Het was normaal.”

De illusie van ontspanning
Wat hij toen niet besefte, ziet hij nu scherp: “Je denkt dat roken je rust geeft. Maar het is precies andersom. In werkelijkheid raak je jezelf kwijt. Je onderdrukt jezelf en trekt als het ware een rookgordijn over je emoties. Je voelt minder, maar dat is geen rust, dat is verdoving.”

Het kantelpunt in een bushokje
De omslag kwam na gezondheidsklachten en een ziekenhuisopname vanwege hartritmestoornissen. Toch was zelfs dat niet meteen genoeg. “Dat vond ik misschien nog wel het engste, dat je lichaam zo de baas kan zijn. De geest is gewillig maar het vleesch is zwak.”

Na de ziekenhuisopname stond hij in een bushokje, met een sigaret in zijn hand. “Ik stak ’m op… en gooide ’m meteen weg. Toen dacht ik: nu ga je te ver.” Dat moment veranderde alles. “Ik wilde geen slaaf meer zijn van iets dat mij kapotmaakt. Als ik niet de baas ben over mijn eigen wil, wat ben ik dan?”

Cold turkey: een radicale keuze
Hij stopte in één keer. “Cold turkey. Het zit in je hoofd, je moet die knop omzetten.”

De eerste week was zwaar. “Je lichaam schreeuwt om nicotine. Echt alles in je wil terug.” Toch hield hij vol. “Die eerste week moet je door. Leid jezelf af. Blijf niet stilzitten.” Wat hem hielp? Zijn eigen wilskracht, maar ook een slimme truc: “Ik bleef gewoon bij de rokers staan. Dan dacht ik: zie je wel, ik kan dit. Dat gaf me kracht.”

Wat stoppen oplevert
De winst kwam sneller dan verwacht. “Opluchting. Meteen. Alsof er iets van je afvalt.” Maar vooral mentaal merkte hij het verschil: “Ik kan mezelf weer aankijken in de spiegel. Ik voel me geen bedrieger meer. Je eigenwaarde groeit enorm en je krijgt je leven terug.”

Wacht niet op het perfecte moment
Als hij terugkijkt op 50 jaar roken, is hij eerlijk: “Het was zelfbedrog. Het had veel minder gekund. Ik heb er uiteindelijk longkanker door gekregen, iets waar ik altijd bang voor ben geweest.”

Zijn boodschap aan buurtgenoten is helder en direct: “Wacht niet op het perfecte moment. Dat komt niet. Zet een datum en ga ervoor. Geef jezelf twee weken en ga erdoorheen, zonder achterdeur. Steun helpt. Zoek iemand die je motiveert. En zeg hardop dat je stopt. Dan maak je het echt.”

Samen stoppen in het Rookvrij Café
Over het Rookvrij Café in Koedijk is hij positief: “Zo’n plek kan echt helpen. Je ziet dat je niet de enige bent en voelt steun van anderen die hetzelfde doormaken. Naast de begeleiding van een ervaren coach, motiveer je elkaar. Dat maakt het makkelijker om vol te houden. “

In het Rookvrij Café kun je op een laagdrempelige manier werken aan stoppen met roken, samen met anderen uit de buurt. Je krijgt steun, wisselt ervaringen uit, krijgt tips en inzicht in je eigen proces.

Het Rookvrij Café is gratis, inclusief medicatie. Iedereen is welkom in de even weken op maandagen van 15.00 - 16.30 uur. Kijk op www.rietschoot.nl/rokenenzo voor informatie of bel Pia via 072 - 721 09 02. Samen stoppen is makkelijker dan alleen. Je kunt ook terecht op www.ikstopnu.nl voor hulp bij jou in de buurt.

Het is nooit te laat
Zijn slotwoord is simpel, maar krachtig: “Het is nooit te laat. Maar beter begin je nu.”